Yes we Cohen

Een andere kijk op het achterwege blijven van zijn succes.

Las zojuist het zoveelste artikel (dit keer in Vrij Nederland | link) over verkeerde positionering en media adviezen aan Job Cohen.

In een notendop zou het advies van Anne Boermans hebben geluid dat Cohen met schouders langs zijn lichaam en schuin gedraaid interview met Twan Huijs zijn aangegaan. Hierdoor kwam Cohen zwak over en waren zijn financiële blunders waren de doodsteek.

Wat echter achterwege bleef is een veel belangrijkere vraag: 'Waarom heeft Anne Boermans deze (geïnsinueerde doch aannemelijke) adviezen gemaakt?'

Het liep anders...
Goed hoofdthema verschoof van integratie naar economie. Maar was dat écht het probleem? Was er geen kritiek gekomen op Cohen zonder die verschuiving? De kritiek richtte zich op Cohen's onzekerheid, gebrek aan concrete keuzes en dossierkennis, maar dat is achteraf-gepraat. Waarom moest Cohen on vredesnaam zo breekbaar worden weggezet
Daar is slechts één verklaring voor: de kwetsbaarheid van Cohen zou wel eens Wilders' grootste achilleshiel kunnen worden (analogie Ghandi vs Engelse bezetter).

Cohen werd door iedereen gezien als een grote man met charistma. Dit had voor- en nadelen. Cohen kon Wilders vast op een moment suprème vast aan, maar het risico bestond dat Cohen door Wilders als een regent uit de grachtengordel werd afgeschilderd. Door Cohen kwetsbaar weg te zetten zou hij winnen aan authenticiteit : van hoofdstedelijk burgemeester naar vleesgeworden burgervader. Ontwapenend. Een man die gelooft in het goede en met handen naast zijn lijf, half naar publiek gericht (pose die eigen is aan Ghandi en Mandela) praat over zijn geloof in gelijke kansen, respect en fatsoen. Het past bij een andere positioneringstactiek die ook opviel: Cohen trapte niet/schold niet maar was de man van het gesprek, van de bruggen en van de beschaving (luister maar). Wie kan daar nog tegen zijn?

Cohen's breekbaarheid zou Wilders' achilleshiel moeten worden...
Wellicht is getracht om met de breekbaarheid van Cohen, Wilders uit de tent te lokken. Als Wilders scheldend te keer zou gaan tegen een fatsoenlijke, kwetsbare vaderfiguur, dan zou Wilders voor heel Nederland worden ontmaskerd als een onfatsoenlijke demagoog.

Authentiek geluid uit een verkeerd lichaam
Het is duidelijk dat Cohen een groot voorbeeld neemt aan Ghandi en Mandela. In die zin zou de positionering ook authentiek moeten overkomen. De vraag is echter of Cohen zich prettig voelde
bij zijn kwetsbare pose. Cohen's kracht zat hem in indrukwekkende toesprakend op de Dam tijdens dodenherdenking. En daar zat hij nu, handjes op schoot, schuin naarde camera gedraaid. Voelt u het ook? In zo'n situatie is het zeer denkbaar dat Cohen's werd overmeesterd door een onzekerheid die hij niet kon plaatsen. Stotterend zocht hij naar houvast en na enkele financiële vragen was het fundament verdwenen.

Twan Huys' financiële overhoring werkten als een katalisator
Cohen koos zijn fundament op een gevoelskwestie rondom hufterigheid en populisme. Zijn 'vleesgeworden' positionering werd echter bij een economisch debat vertaald in een man 'zonder 'ruggengraat'. Wilder's had daar wel al op geanticipeerd: bij het economische vraagstuk zou hij het cynisme van SP stemmers gebruiken: tegen de banken, tegen het plushe. Hij zou daartoe 5 zetels aan nouveau-riche VVD-ers kunnen verliezen, maar zou er 10 éxtra van de SP voor in de plaats krijgen.

Na twee zorgelijke mediaoptredens (bij Nova en Pauw en Witteman) kwam er een kentering: in het premiersdebat luidde Cohen de aanval met de fatale bel. Hij deed tijdelijk afstand van zijn Ghandi pose en zocht de weg van de aanval. Door te gaan kibbelen miste Cohen de kans om Wilders uit de tent te lokken en hem zichzelf op eigen kracht te laten wegzetten als een hufter. Wilders liep weg en Cohen gebruikte dit niet maar stond in zijn hemd.
Als het hem wél was gelukt om met enkele betekenisvolle stiltes en sterke gewetensvragen Wilders te laten wankelen was Cohen geslaagd in Anne's missie. Maar, daar was het veel te laat voor. De toon was gezet: Cohen moest zelf keer op keer in de verdediging.